Uitgelicht: ’Het team van arts en verpleegkundige moet heel goed op elkaar zijn ingespeeld’

Ans Duteweert, verpleegkundige Levenseindekliniek Fotograaf: Anna Green

‘Het team van arts en verpleegkundige moet heel goed op elkaar zijn ingespeeld’. Dat zegt verpleegkundige Ans Duteweert die samen met arts Remco Verwer de begeleiding deed van een 63-jarige patiënt.

“Eigenlijk was het me vrij snel duidelijk dat de man echt dood wilde”, zegt Ans. “Remco had al een verkennend gesprek gevoerd met de patiënt om de vraagstelling in kaart te brengen. Alle documentatie die er over hem beschikbaar was, had ik gelezen. Toen Remco voor de tweede keer naar de patiënt toeging, was ik erbij . Samen met Remco waren we het team van de Levenseindekliniek. Toen ik hem voor het eerst bezocht kon ik op basis van zijn verhaal en zijn verschijning, maar ook  zijn ziektegeschiedenis, goed invoelen dat hij een doodswens had.  Als gevolg van zijn problemen was hij ernstig gehandicapt en had hij door zijn aandoeningen een persoonlijkheidsverandering ondergaan.”

Ans werkt al lang als verpleegkundige in onder meer de psychiatrie en heeft veel kennis over hersenletsel. ,,Deze meneer was een kundig ambachtsman en een perfectionistisch mens. En  toen werd hij nadat hij kanker kreeg, getroffen door een hersenbloeding, wat voor een ambachtsman  een ernstig probleem vormde, omdat hij door functieverlies aan de rechterzijde van zijn lichaam zijn hand niet meer kon gebruiken. Zijn leven veranderde, raakte afhankelijk van anderen, hij kon zijn beroep niet meer uitoefenen  en hij verloor elk  gevoel voor decorum. Het was een eigenzinnig en markante man, die ondanks zijn communicatieproblemen, zijn verhaal goed duidelijk kon maken. Hij blijft mij helder bij.’

De arts en de verpleegkundige werken nauw samen tijdens het begeleidingstraject; ze kijken samen kritisch naar het verhaal en de context waarin het zich afspeelt. Hierbij houden de arts en verpleegkundige elkaar scherp. Zo ook bij arts Remco en verpleegkundige Ans. “Remco is eindverantwoordelijk voor het hele traject. Ik denk mee, discussieer mee en ben zeer betrokken bij zowel  de arts als bij de patiënt en de familie. Samen doen we het onderzoek en zorgen we ervoor dat alle vragen die nodig zijn worden gesteld. Denk dan aan of de wens overwogen is, consistent en of de patiënt wilsbekwaam is, maar ook of het lijden uitzichtloos en ondragelijk is.  Verder verzorg ik vaak de verslaglegging  en probeer het verhaal te verwoorden in concrete bewoordingen, waardoor toetsing achteraf door bijvoorbeeld de Regionale Toetsingscommissie Euthanasie goed mogelijk is. Ook onderhoud ik contacten met familie en naasten.”

In het geval van de 63-jarige patiënt was er alleen een thuiszorgverpleegkundige die in het dagelijks leven contact met hem had. Zij was er ook bij toen de man overleed.